Schermtoetsenbord in Windows openen
De snelste weg is de sneltoets Win + Ctrl + O: die zet het schermtoetsenbord aan én weer uit, in zowel Windows 10 als Windows 11. Werkt je fysieke bord helemaal niet meer, dan kom je er ook zonder toetsen: via Instellingen, via het inlogscherm of via de opdracht osk.
Vier manieren om het te openen
- Sneltoets. Druk op Win + Ctrl + O. Het toetsenbord verschijnt als een zwevend venster dat je overal naartoe kunt slepen.
- Via Instellingen. Windows 11: Instellingen › Toegankelijkheid › Toetsenbord › zet Schermtoetsenbord aan. Windows 10: Instellingen › Toegankelijkheid › Toetsenbord › Schermtoetsenbord gebruiken.
- Via Uitvoeren. Druk op Win + R, typ osk en druk op Enter. Dat is de programmanaam van het schermtoetsenbord en werkt op elke Windows-versie.
- Via zoeken. Klik op het vergrootglas in de taakbalk en typ "schermtoetsenbord". Heb je geen werkend bord om te typen, gebruik dan een van de eerste drie manieren.
Schermtoetsenbord versus aanraaktoetsenbord
Windows heeft er twee, en dat veroorzaakt veel verwarring. Ze zien er anders uit en kunnen andere dingen.
| Schermtoetsenbord (osk) | Aanraaktoetsenbord | |
|---|---|---|
| Bedoeld voor | Bediening met muis, trackpad of oogbesturing | Aanraakschermen en tablets |
| Ziet eruit als | Een compleet toetsenbord met functietoetsen | Een telefoontoetsenbord, groter en compacter tegelijk |
| Numeriek deel | Uit te klappen via Opties | Aparte cijferweergave |
| Emoji en dicteren | Nee | Ja, met een eigen knop |
| Openen met | Win + Ctrl + O of osk | Pictogram rechts in de taakbalk |
| Blijft open | Ja, ook als je niet in een tekstveld staat | Verdwijnt zodra het tekstveld de focus verliest |
Kort samengevat: heb je een defect toetsenbord en wil je met de muis werken, neem dan het schermtoetsenbord. Werk je op een touchscreen-laptop of een tablet, dan is het aanraaktoetsenbord prettiger. Dat laatste zet je aan via Instellingen › Persoonlijke instellingen › Taakbalk, waar je het pictogram voor het aanraaktoetsenbord zichtbaar maakt. Voor emoji is er trouwens ook Win + . — zie emoji-toetsenbord.
Bij het inlogscherm
Het vervelendste scenario: je wachtwoord invoeren terwijl je bord niets doet. Windows biedt daar een uitweg voor, want ook het aanmeldscherm heeft een toegankelijkheidsknop.
- Klik rechtsonder op het inlogscherm op het toegankelijkheidspictogram (het poppetje in een cirkel).
- Kies Schermtoetsenbord. Het verschijnt boven het wachtwoordveld.
- Klik je wachtwoord in met de muis en bevestig met de Enter-toets op het scherm.
- Blijf je vastzitten omdat ook de muis niet reageert, kijk dan bij toetsenbord werkt niet bij inloggen.
Instellingen die het bruikbaar maken
Klik in het schermtoetsenbord op Opties (rechtsonder) om het aan te passen:
- Numeriek toetsenblok inschakelen voegt het cijferblok rechts toe — handig voor Alt-codes en voor boekhoudwerk.
- Klikgeluid gebruiken geeft hoorbare bevestiging bij elke aanslag.
- Zweven boven toetsen typt een teken zodra je er even met de muis boven blijft hangen; je hoeft dan niet te klikken. De wachttijd is instelbaar.
- Toetsen scannen loopt de rijen automatisch af, zodat je met één schakelaar of één toets kunt typen. Bedoeld voor wie beperkte motoriek heeft.
- Tekstvoorspelling toont woordsuggesties boven het toetsenbord, wat het aantal kliks flink terugbrengt.
De toetsen Fn, Ctrl en Alt werken op het schermtoetsenbord als schakelaars: klik ze aan, klik dan de tweede toets. Zo geef je gewoon sneltoetsen als Ctrl + C. Een overzicht daarvan staat in sneltoetsen voor Windows.
Als het niet verschijnt
Blijft het scherm leeg na Win + Ctrl + O, probeer dan Win + R en de opdracht osk. Werkt ook dat niet, dan staat de service voor het aanraaktoetsenbord uit of is het venster buiten beeld gesleept naar een scherm dat je niet meer gebruikt. Sluit het losgekoppelde scherm aan of herstel de vensterpositie door met Alt + Tab naar het venster te schakelen en het met de pijltjestoetsen te verplaatsen.
Is de aanleiding een fysiek bord dat het begeeft? Loop dan eerst toetsenbord werkt niet door, of specifiek laptoptoetsenbord werkt niet als het om de ingebouwde toetsen gaat. Werken alleen bepaalde toetsen niet, dan helpt één toets werkt niet. Wil je een taal typen die niet op je bord staat, gebruik dan het virtuele toetsenbord met de juiste indeling. Op de Mac heet deze functie anders: zie schermtoetsenbord op de Mac.
Veelgestelde vragen
Wat is de sneltoets voor het schermtoetsenbord in Windows?
Win + Ctrl + O. Dezelfde combinatie sluit het weer. Werkt je bord niet, gebruik dan Instellingen › Toegankelijkheid › Toetsenbord.
Waarom verdwijnt het aanraaktoetsenbord steeds?
Dat is bedoeld gedrag: het verschijnt alleen als er een tekstveld actief is en verdwijnt zodra je ergens anders klikt. Wil je een toetsenbord dat altijd zichtbaar blijft, gebruik dan het schermtoetsenbord (osk).
Kan ik met het schermtoetsenbord Alt-codes typen?
Ja, maar alleen als je het numerieke toetsenblok inschakelt via Opties. Zonder dat blok worden Alt-codes niet herkend, net als op een fysiek bord zonder cijferdeel.
Kan ik het schermtoetsenbord vastzetten in de taakbalk?
Ja. Open het via osk, klik met de rechtermuisknop op het pictogram in de taakbalk en kies "Aan taakbalk vastmaken". Daarna open je het met één klik, ook zonder toetsenbord.
Werkt het schermtoetsenbord in games en volledig scherm?
Meestal niet: een toepassing in exclusief volledig scherm laat geen venster erboven toe. Zet het spel op "venster zonder rand" als je het toetsenbord toch nodig hebt.